Testamenty i sprawy spadkowe

Od zabezpieczenia woli spadkodawcy za życia po podział majątku i rozliczenie zachowku między spadkobiercami.

Wprowadzenie

Sprawy spadkowe mają dwa oblicza. Pierwsze to planowanie — testament, zapis windykacyjny czy darowizna, które zapobiegają sporom. Drugie to spór, który już wybuchł: o ważność testamentu, o zachowek albo o to, kto ma zostać w domu rodzinnym.

Prowadzę oba typy spraw. Przy planowaniu chodzi o precyzję zapisów, przy sporze — o dokumenty, wyceny i świadków.

Zakres pomocy

W czym pomagam

  • Stwierdzenie nabycia spadku przed sądem i akt poświadczenia dziedziczenia u notariusza
  • Dział spadku — zgodny i sporny, wraz ze zniesieniem współwłasności nieruchomości
  • Zachowek: dochodzenie i obrona przed roszczeniem, rozłożenie na raty, obniżenie kwoty
  • Podważenie testamentu — wady oświadczenia woli, brak zdolności testowania, wadliwa forma
  • Wydziedziczenie i uznanie spadkobiercy za niegodnego dziedziczenia
  • Odrzucenie spadku, w tym w imieniu małoletniego dziecka, i przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza
  • Odpowiedzialność za długi spadkowe i obrona przed wierzycielami spadkodawcy
  • Zaliczanie darowizn na schedę spadkową i rozliczenie nakładów na majątek spadkowy
  • Sporządzanie testamentów i planowanie sukcesji majątku rodzinnego oraz firmy
Przebieg sprawy

Kolejność spraw spadkowych

  1. Ustalenie kręgu spadkobierców

    Sprawdzamy, czy jest testament i czy nikt nie odrzucił spadku. Od tego zależy, czy dziedziczenie jest testamentowe, czy ustawowe.

  2. Stwierdzenie nabycia spadku

    Sąd wydaje postanowienie albo notariusz sporządza akt poświadczenia dziedziczenia. Bez tego dokumentu nie sprzedasz odziedziczonej nieruchomości ani nie wypłacisz środków z banku.

  3. Dział spadku

    Dopiero ten etap fizycznie dzieli majątek: kto dostaje mieszkanie, kto spłatę, jak rozliczyć nakłady poniesione przez jednego ze spadkobierców.

  4. Zachowek

    Pominięci najbliżsi mogą żądać zachowku — zwykle 1/2 udziału spadkowego, a 2/3 przy małoletnich i trwale niezdolnych do pracy. Roszczenie przedawnia się po 5 latach od ogłoszenia testamentu.

Pytania

Pytania o spadki

Odziedziczyłem długi — co teraz?

Od 2015 roku brak oświadczenia oznacza przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza, czyli odpowiedzialność wyłącznie do wartości odziedziczonego majątku. Kluczowe jest sporządzenie prawidłowego spisu lub wykazu inwentarza — bez niego wierzyciele mogą kwestionować granicę odpowiedzialności.

Ile mam czasu na odrzucenie spadku?

Sześć miesięcy od dnia, w którym dowiedziałeś się o tytule swojego powołania. W imieniu małoletniego dziecka odrzucenie wymaga zgody sądu opiekuńczego — wniosek trzeba złożyć przed upływem tego terminu, a jego bieg ulega wtedy zawieszeniu.

Czy testament napisany odręcznie jest ważny?

Tak, jeżeli został w całości napisany pismem ręcznym spadkodawcy, podpisany i opatrzony datą. Testament wydrukowany i jedynie podpisany jest nieważny. Brak daty unieważnia testament tylko wtedy, gdy wywołuje wątpliwości co do zdolności testowania lub kolejności testamentów.

Komu należy się zachowek?

Zstępnym, małżonkowi i rodzicom spadkodawcy, którzy dziedziczyliby z ustawy, a zostali pominięci w testamencie lub otrzymali mniej, niż wynosi ich zachowek. Wydziedziczenie jest skuteczne tylko przy przyczynach wskazanych w kodeksie i wyraźnie wymienionych w testamencie.

Czy darowizna za życia chroni przed zachowkiem?

Zwykle nie. Darowizny dla spadkobierców i osób uprawnionych do zachowku dolicza się do substratu zachowku bez ograniczenia czasowego, a darowizny dla pozostałych osób — jeżeli zostały dokonane w ciągu 10 lat przed śmiercią spadkodawcy.

Masz sprawę z tej dziedziny?

Zadzwoń albo napisz. Na pierwszym spotkaniu ocenię sytuację i powiem, jakie terminy Cię obowiązują.

Zadzwoń Napisz wiadomość